لیزر جوانسازی پوست
لیزر فراکشنال چیست؟
لایه برداری به منظور جوانسازی پوست به سه روش شیمیایی( پیلینگ) ، مکانیکی ( میکرودرم ابریژن) و نوری ( لیزر فراکشنال) انجام می شود. بدلیل قابل کنترل نبودن عمق نفوذ در لایه برداری شیمیایی و عمق نفوذ کم و تعدد جلسات در روش میکرودرم ابریژن ، روش لیزر فراکشنال CO2 معرفی شد که در آن پرتو لیزر با قطر بسیار نازک ( ۱۰۰ تا ۱۵۰ میکرومتر) بر روی پوست تابیده شده ، ستون بسیار نازکی از پوست بدلیل حرارت لیزر تبخیر شده و سوراخ های بسیار ریزی بر روی سطح پوست( لایه های اپیدرم و درم) ایجاد می کند. بدلیل اینکه تمام سطح پوست با اشعه لیزر تماس پیدا نمی کند به این نوع درمان ، لیزر فراکشنال ( کسری ) گفته می شود. تعداد سوراخ های ایجاد شده در پوست قابل کنترل است و هر چه سوراخ بیشتری بر روی پوست ایجاد شود نتیجه نهایی مطلوب تر خواهد شد. در اطراف ستون های ایجاد شده در اپیدرم و درم یک شعاع حرارتی ایجاد شده که از مرکز به حاشیه میزان حرارت کمتر می شود. در مناطق نزدیک به ستون های حرارتی یک منطقه انعقادی وجود دارد ( حرارت ۶۰ درجه سانتی گراد) در مناطق دورتر حرارت کمتر است (۴۵C ) که این حرارت در بافت موجب تحریک فیبروبلاست ها شده و فیبروبلاست ها به نوبه خود تولید کلاژن و الاستین را بیشتر نموده و همچنین با کوتاه شدن طول رشته های کلاژن چین و چروک های پوست از بین رفته و قوام پوست افزایش می یابد.
عوارض لیزر فراکشنال چیست؟
بعد از درمان پوست کاملا قرمز و ملتهب است ترشح در ناحیه ۱ تا ۲ روز ادامه دارد . این قرمزی ممکن است تا یک هفته ادامه یابد. در پوست های تیره و برنزه احتمال سوختگی و ایجاد هایپر پیگمنتیشن بعد از التهابPIH وجود دارد. در صورت سوختگی پرهیز از نور آفتاب و استفاده از کرم های ضد التهاب( از قبیل کرم آلفا و یا cicabio) به ترمیم سریع تر کمک می کند . تورم و قرمزی بعد از ۳ تا ۵ روز و زبری و تیرگی پوست بعد از یک هفته بطور کامل از بین می رود . بعد از این مدت گاها رنگ پوست مختصری صورتی می شود که می توان با میک آپ آن را پوشاند و حداکثر دو هفته بعد رنگ پوست طبیعی شده و نتیجه یک پوست درخشان ،صاف و با نشاط می باشد. با این وجود در پوست های سبزه ( تیپ ۴ به بالا) و در فصول گرم سال که میزان اشعه ماوراء بنفش در محیط زیاد است بهتر است لیزر فراکشنال انجام نشود و جایگزین های مطمئن تر مثل میکرونیدلینگ انجام شود.
لیزر فراکشنال بهتر است یا میکرونیدلینگ ؟
در مطالعات اخیر تاثیر میکرونیدلینگ از سایر روش های تهاجمی از قبیل لیزر فراکشنال و لایه برداری شیمیایی(پیلینگ) موثرتر گزارش شده است چرا که عمق نفوذ و تاثیر لیزر در حد لایه سطحی اپیدرم بوده(حداکثر ۶۲٫۵ میکرومتر) و در صورت نفوذ به لایه درم ایجاد اسکار و هیپوپیگمنتاسیون می کند و این در حالی است که در میکرونیدلینگ عمق نفوذ سوزن ها به لایه درم می باشد (تا ۲۰۰۰ میکرومتر) و روند کلاژن سازی و بازسازی پوست با افزایش جریان خون موضعی در این لایه عمقی تحریک می شود . بعلاوه انجام جوانسازی پوست با روش های لایه برداری با لیزر و یا اسیدهای پیلینگ در فصول گرم سال که میزان اشعه ماوراء بنفش در سطح بالایی است محدودویت هایی داشته ولی در روش میکرونیدلینگ بدلیل سالم ماندن لایه اپیدرم که نقش محافظت کننده از پوست را ایفا می کند منعی وجود ندارد. دوره نقاهت و خانه نشینی در لیزر دی اکسید کربن ۷ تا ۱۰ روز است و قرمزی پوست ممکن است ۳ تا ۴ ماه ادامه یابد در حالیکه قرمزی پوست در میکرونیدلینگ علارغم عمق نفوذ بالاتر و تاثیر بیشتر حداکثر ۴۸ ساعت می باشد.
روش لیزر فراکشنال چگونه است؟
لیزر فراکشنال احتیاج به یک جلسه درمان دارد ولی در ضایعات شدید پوستی ممکن است تا ۳ جلسه به فاصله ۶ هفته احتیاج به تکرار داشته باشد. بدلیل دردناک بودن این روش در ابتدا برای بی حسی پوست از کرم های بی حسی موضعی استفاده می شود . میزان انرژی برای هر کدام از پرتوهای Fractional Laser بر اساس میلی ژول می باشد و تعداد سوراخ ها ی ایجاد شده در سطح پوست در یک موضع با ابعاد ۱*۱ سانتی متر بر اساس نوع و شدت بیماری قابل تنظیم است ( بطور معمول بین۱۲۵ تا ۲۵۰ نقطه در سانتی متر مربع) چنانچه ضایعه عمیق باشد مثلا در جای جوش و یا چین و چروک های عمقی به منظور افزایش نفوذ لیزر از انرژی بیشتری استفاده می شود این افزایش انرژی ممکن است موجب انعقاد پوست در حد وسیعی شود در نتیجه برای جلوگیری از این موضوع تعداد نقاط در واحد سطح کمتر انتخاب می شوند( مثلا ۱۲۵ نقطه در سانتی متر مربع با انرژی ۲۵ میلی ژول) اگر ضایعه سطحی باشد مثلا یک چروک سطحی باید انرژی پرتوهای لیزر را کمتر انتخاب کرده و تعداد نقاط لیزر در واحد سطح افزایش می یابد ( مثلا ۲۵۰ نقطه در سانتی متر مربع با انرژی ۶ میلی ژول) در این روش بدلیل اینکه کل اپیدرم برداشته نشده و فقط سوراخ های ریزی در سطح پوست ایجاد می شود ، ظرف ۴۸ ساعت پوست بسته شده وترمیم سریع تر اتفاق می افتد و احتمال ایجاد اسکار و عفونت بسیار کم می باشد. تعداد جلسات Fractional Laserحداکثر ۳ تا ۴جلسه که هر جلسه ماهی یک بار انجام می شود.
لیزر فراکشنال برای چه کسانی مناسب است؟
Fractional Laser برای آسیب های پوستی بدلیل نور خورشید ، افزایش سن ، چین و چروک های پوستی ، ناهمواری پوست ، افتادگی پوست ، جای جوش و منافذ باز پوست مناسب می باشد. در پوست های تیره ( تیپ پوستی ۵ و ۶) این روش ممنوع می باشد چرا که لیزر فراکشنال یک روش تهاجمی است و ممکن است در این افراد ایجاد لکه های بعد از التهاب PIH نماید که به درمان بسیار مقاوم هستند و می توان از روش میکرونیدلینگ بعنوان جایگزین استفاده کرد. در افراد با سابقه کلوئید( گوشت اضافه)، ضعف سیستم ایمنی ( دیابت کنترل نشده ، مصرف استروئید) ، پسوریازیس ، ویتیلیگو، مصرف داروی ایزوترتینوئین در ۶ ماه اخیر انجام این روش توصیه نمی شود. تزریق بوتاکس و ژل مکمل این روش هستند ولی گذشت یک ماه از درمان لیزر برای انجام اینگونه اعمال زیبایی ضروری است.